The Leanpub 60 Day 100% Happiness Guarantee
Within 60 days of purchase you can get a 100% refund on any Leanpub purchase, in two clicks.
See full terms...
Rezgar Akrawi، نویسنده و متفکر، به بررسی سرمایهداری دیجیتال، هوش مصنوعی، چپ دیجیتال، انترناسیونالیسم دیجیتال و بدیلهای سوسیالیستی میپردازد
Minimum price
$1.00
$1.00
About the Book
یکم. سرمایهداری دیجیتال: دگرگونیها و شکلهای سلطهٔ آن
۱. سرمایهداری دیجیتال امروز: جهان شاهد شتابی بیسابقه در گسترش دیجیتالیشدن و هوش مصنوعی است، در حالی که مالکیت ابزارها و منابع اصلی آنها در دست شمار اندکی از شرکتهای انحصاری سرمایهداری متمرکز شده که قدرتهای بزرگ پشتیبان آنها هستند. سلطهٔ سرمایهداری دیجیتال از اقتصاد و بازار کار فراتر رفته و به جنگها، سرکوب و شکلدادن به آگاهی نیز رسیده است.
۲. انقلاب دیجیتال و تضاد طبقاتی: انقلاب دیجیتال افقهایی بیسابقه برای پیشرفت بشری میگشاید، از رهاکردن انسانها از کار طاقتفرسا و کاهش ساعتهای کار تا شتاببخشیدن به پژوهش علمی، گسترش دسترسی به دانش و آموزش، و مبارزه با فقر و بیماری. با این همه، سلطهٔ سرمایه بر ابزارها و ثمرات آن این امکانها را محدود میکند و نابرابری طبقاتی را ژرفتر میسازد، در حالی که انحصارهای سرمایهداری و قدرتهای بزرگ بیشترین سهم از دستاوردهای پیشرفت فناوری را از آنِ خود میکنند.
۳. بیطرفنبودن هوش مصنوعی، پلتفرمها و اپلیکیشنهای دیجیتال: الگوریتمها، سامانههای هوش مصنوعی و پلتفرمهای دیجیتال بیطرف نیستند. آنها در چارچوب مناسبات تولید سرمایهداری توسعه مییابند، تأمین مالی میشوند و اداره میشوند، و طراحی، دادهها و اولویتهایشان بازتاب منافع کسانی است که مالک آنها هستند و بر آنها نظارت دارند. از همین رو پرسش بنیادین همچنان این است: چه کسی مالک این فناوری است، چه کسی آن را هدایت میکند، به سود چه کسی و چگونه عمل میکند؟
۴. شکلدادن به آگاهی و بردگی داوطلبانهٔ دیجیتال: الگوریتمها و هوش مصنوعی هر روز بیشتر آگاهی، دیدگاهها و رفتار اجتماعی را در راستای منافع شرکتهای سرمایهداری مالک پلتفرمها و قدرتهای بزرگ شکل میدهند. شکلهای بردگی داوطلبانهٔ دیجیتال گسترش مییابند و همراه با آنها خطر تضعیف اندیشهٔ مستقل انسانی و تبدیل دادهها و رفتار انسانی به منبع سود، نظارت و کنترل نیز افزایش مییابد.
۵. سرکوب، کشتار و فاشیسم دیجیتال: ابزارهای نظارت و کنترل دیجیتال و سامانههای هدفگیری نظامی شکلهای تازهای از کشتار، ویرانی، سرکوب و محدودکردن آزادیها را ممکن میسازند. نزدیکی برخی نیروهای راست افراطی و انحصارهای فناوری تواناییهای خطرناکی برای گسترش نظارت، اطلاعات نادرست و کنترل بر جوامع فراهم میآورد و خطرهای فاشیسم دیجیتال را افزایش میدهد.
دوم. چپ دیجیتال و پایههای نوسازی و بدیلها
۶. چپ دیجیتال: چپ دیجیتال از میراث سوسیالیستی و تجربههای فکری و مبارزاتی گوناگون آن، و در رأس آنها مارکسیسم بهمثابه روشی زنده برای تحلیل و فهم مناسبات تولید، مبارزهٔ طبقاتی و سازوکارهای استثمار، بهره میگیرد و میکوشد این میراث را در پرتو انقلاب دیجیتال تکامل بخشد. همانگونه که مارکس و انگلس سرمایهداری دوران خود را با ابزارهای زمانهٔ خود تحلیل کردند، چپِ امروز نیز وظیفه دارد این روش را در تحلیل سرمایهداری دیجیتال و شکلهای تازهٔ استثمار آن به کار گیرد. برای رویارویی با سرمایهداریای که پیوسته در همهٔ عرصهها خود را نو میکند، چپ نیز به نوسازی خود نیاز دارد، و چپ دیجیتال گرایشی برای تکامل فکری، سازمانی و عملی آن است که جریانهای موجود آن را تکمیل میکند.
۷. نوسازی فکری و سازمانی: نوسازی فکری از واقعیت به نظریه حرکت میکند و تجربههای سوسیالیستی گذشته و کنونی را بهطور انتقادی و در بستر تاریخیشان میخواند. نوسازی سازمانی شامل توسعهٔ سازوکارهای تصمیمگیری، گسترش مشارکت اعضا، تقویت حضور زنان و جوانان در رهبری و حرکت به سوی شکلهای سازمانی جمعیتر، افقیتر و انعطافپذیرتر است.
۸. پیوند مبارزهٔ دیجیتال و کار میدانی: مبارزهٔ دیجیتال مکمل کار میدانی و سازماندهی تودهای در عرصهٔ واقعی است و امکانهای تازهای برای تقویت آن و گسترش اثرش میگشاید. نیروی چپ در آن است که ارتباط و همبستگی در شبکهها را به کنشی جمعی و ملموس تبدیل کند که در خدمت مبارزات کارگران زن و مرد، یدی و فکری، و تودههای گسترده باشد.
۹. استقلال چپ و پنج ستون آن: مفهوم استقلال چپ بر پنج ستون بههمپیوسته و مکمل یکدیگر استوار است: استقلال سیاسی، سازمانی، مالی، رسانهای و دیجیتال. ستون دیجیتال مستلزم توسعهٔ تواناییهای فناورانه و دیجیتال مستقل چپ و رهایی تدریجی آن از وابستگی به پلتفرمها و شرکتهای بزرگ سرمایهداری است.
۱۰. سوسیالیسم دیجیتال و عدالت اجتماعی: فناوری امکانهای تازهای برای برنامهریزی دموکراتیک، مدیریت جمعی منابع و توزیع عادلانهتر ثروت و دانش فراهم میآورد، و این امر دفاع از حقوق زنان و مردان کارگر و کاهش ساعتهای کار را میطلبد. راه سوسیالیسم دیجیتال بر تمایز میان هدف نهایی، یعنی دگرگونی سوسیالیستی مبتنی بر مالکیت اجتماعی همهٔ ابزارهای تولید از جمله ابزارهای دیجیتال، و گامهای ممکنِ اکنون که ما را به آن نزدیکتر میکنند، استوار است.
سوم. انترناسیونال چپ دیجیتال: ضرورت، اصول و اهداف
۱۱. ضرورت انترناسیونال چپ دیجیتال: در برابر سرمایهداری دیجیتال فراملی، نیروهای چپ که هر یک بهتنهایی عمل میکنند بهدشواری میتوانند با انحصارهای بزرگ فناوری روبهرو شوند؛ انحصارهایی که مالک دادهها، پلتفرمها، زیرساختهای دیجیتال و سامانههای هوش مصنوعیاند و از آنها برای ژرفترکردن استثمار و کنترل بهره میگیرند. از همین رو ساختن انترناسیونال چپ دیجیتال ضروری است تا همکاری و همبستگی میان نیروهای چپ را تقویت کند و مبارزات مشترک آنها را در سطح جهانی هماهنگ سازد.
۱۲. کثرتگرایی، استقلال و همکاری داوطلبانه: ساختن انترناسیونال چپ دیجیتال بر احترام به کثرتگرایی و استقلال سازمانها، جستوجوی نقاط مشترک و توسعهٔ شکلهای مشارکتی و انعطافپذیر هماهنگی و همکاری استوار است. این انترناسیونال چارچوبی برای تکمیل یکدیگر و کنش مشترک است، متمایز از الگوی حزب جهانی متمرکز، و سازوکارهای آن بر پایهٔ تجربه و نیاز بهشیوهای دموکراتیک تکامل مییابند.
۱۳. همبستگی انترناسیونالیستی و کنش جمعی سازمانیافته: پروژهٔ انترناسیونال چپ دیجیتال بر انتقال همبستگی میان نیروهای چپ از سطح مواضع و بیانیهها به همکاری عملی سازمانیافته استوار است؛ همکاریای که از مبارزات کارگری، فمینیستی، حقوق بشری و دموکراتیک پشتیبانی میکند، با جنگها، سرکوب، نژادپرستی و فاشیسم دیجیتال مقابله میکند و کار دیجیتال را به مبارزات اجتماعی و مردمی پیوند میدهد.
۱۴. دانش و فناوری بهمثابه کالای عمومی زیر نظارت دموکراتیک: تصمیمگیری دربارهٔ توسعه و کاربردهای هوش مصنوعی و فناوری دیجیتال باید از انحصار شرکتهای سرمایهداری و قدرتهای بزرگ رها شود، از راه مشارکت دموکراتیک گستردهتر و نظارت اجتماعی، تضمین شفافیت و پاسخگویی، و مشارکت زنان و مردان کارگر و کاربران در تصمیمهایی که بر زندگیشان اثر میگذارد. گسترش دسترسی آزاد به دانش و پشتیبانی از نرمافزارهای متنباز و زیرساختهای دیجیتال عمومی گامی اساسی در راه تقویت عدالت دیجیتال و حقوق دیجیتال است.
۱۵. انترناسیونال چپ دیجیتال در چارچوب مبارزهٔ گستردهتر سوسیالیستی: انترناسیونال چپ دیجیتال یکی از تاکتیکهای مبارزه با سرمایهداری دیجیتال است و مبارزه در عرصههای سیاسی، سندیکایی، اجتماعی و فکری را برای دگرگونی سوسیالیستی تکمیل میکند. این انترناسیونال امروز به مهمترین بُعد کار انترناسیونالیستی تبدیل شده است، اکنون که فضای دیجیتال به یکی از عرصههای اصلی مبارزهٔ طبقاتی و کنترل بر آگاهی بدل شده است. از همین رو ساختن آن میتواند نقطهٔ آغازی برای نوسازی کار انترناسیونالیستی در عرصههای دیگر باشد.
چهارم. از ایده تا عمل: پیششرطها، پیشنهادهای عملی و افقی پنجساله
۱۶. پیششرطهای بههمپیوسته و ساختن محلی: انترناسیونال چپ دیجیتال بر پیششرطهای مادی، سازمانی و فکری مکمل یکدیگر استوار است که پسرفت در هر یک از آنها دیگری را تضعیف میکند. توسعهٔ دیجیتال چپ در هر کشور یکی از پایههای ساختن آن است: انترناسیونال شبکهای است که نیرویش را از نیروی گرههایش میگیرد، و هر سازمانی که تواناییهایش را در سطح محلی میسازد گرهی فعال به آن میافزاید.
۱۷. تأمین مالی مستقل و عدالت در توزیع ثروت دیجیتال: تأمین مالیِ مشروط یعنی جهتگیری مشروط. از همین رو تأمین مالی انترناسیونال باید بر سهم سازمانهای مشارکتکننده و بر تأمین مالی تودهای و تعاونی تکیه کند و شفافیت و نظارت دموکراتیک بر منابع تضمین شود. مبارزه برای تحمیل مالیاتهای تصاعدی بر شرکتهای بزرگ فناوری و بازتوزیع دستاوردهای انقلاب دیجیتال همچنان بخشی از مطالبات عمومی عدالت دیجیتال است.
۱۸. آگاهی دیجیتال، آموزش، مهارتها و مبارزهٔ قانونی: ساختن پایهٔ اجتماعی و فنی انترناسیونال نیازمند آگاهی دیجیتال طبقاتی است که اعضا و تودهها را از کاربرد منفعلانهٔ فناوری به فهم شیوهٔ کار آن و مشارکت در هدایتش برساند. همچنین نیازمند نظام آموزشی مستقل، گردآوردن استعدادهای فنی پراکنده در آن سوی مرزها در تیمهای کاری مشترک، و مبارزهای حقوقی و قانونی است که همزمان با ساختن بدیلهای ترقیخواه از حقوق پاسداری کند.
۱۹. آغاز عملی و ساختار شبکهای دموکراتیک: انترناسیونال میتواند با یک نشست عمومی آنلاین آغاز شود که برای گستردهترین مشارکت ممکن باز باشد، تا بر سر اولویتهای مشترک و سازوکارهای هماهنگی اولیه توافق شود. این انترناسیونال بر شبکههای محلی، منطقهای و جهانی استوار خواهد بود که با سازوکارهای دموکراتیک و شفاف کار میکنند، همراه با ممیزی دیجیتال در درون هر سازمان برای تعیین میزان وابستگی آن به پلتفرمهای انحصاری و تدوین برنامهای واقعبینانه برای رهایی تدریجی از آن.
۲۰. ابزارهای پایداری، هماهنگی و همبستگی دیجیتال: پیشنهادهای عملی شامل این موارد است: شبکهٔ هماهنگی غیرمتمرکز مبتنی بر پروتکلهای باز؛ پروتکل همبستگی دیجیتال که سازوکارهای واکنش سریع در برابر سرکوب، مسدودسازی و حملات دیجیتال را تعیین میکند؛ صندوق انترناسیونالیستی مستقل و شفاف؛ شبکهٔ استعدادهای فنی که از مشارکتکنندگان و دادههایشان محافظت میکند؛ و نقشهای از ابتکارهای ترقیخواه موجود برای پرهیز از دوبارهکاری.
۲۱. بدیلهای فنی و دانشی و توسعهٔ تدریجی: پیشنهادها همچنین شامل آزمایشگاههای فنی تخصصی؛ پلتفرم آموزشی باز و چندزبانه که به زبانهای جنوب جهانی توجه ویژه دارد؛ کمیتههایی برای هوش مصنوعی؛ تعاونیهای دیجیتال؛ و همکاری با جامعههای نرمافزار آزاد است. کار میتواند با توسعه و سازگارکردن ابزارهای موجود آغاز شود و سپس بهتدریج به سوی ساختن بدیلهای ترقیخواه در شبکههای اجتماعی، جستوجو و هوش مصنوعی حرکت کند، متناسب با تواناییهای موجود و زیر مدیریت و نظارت دموکراتیک.
۲۲. حقوق و عدالت دیجیتال و سازوکارهای پیگیری: پیشنهادها افزون بر اینها به شبکهای حقوقی و حقوق بشری برای دادخواهی در دادگاههای محلی و بینالمللی و تهیهٔ پیشنویس قوانین الگو؛ تدوین اعلامیهٔ جهانی حقوق و عدالت دیجیتال؛ کارزاری انترناسیونالیستی علیه کاربرد هوش مصنوعی در جنگها، کشتار و سرکوب؛ و برنامهای برای عدالت جنسیتی نیز میرسند، همراه با فوروم دیجیتال دورهای که همچون کارگاه عمل میکند و واحدهای مستقل پایش و ارزیابی.
۲۳. سالهای یکم و دوم، ساختن پایهٔ محلی و گسترش منطقهای: در سال نخست کار محلی غالب است، زیرا سازمانهای مشارکتکننده ایمنسازی ارتباطات و دادههای خود و ارزیابی وابستگی دیجیتالشان را آغاز میکنند، در حالی که شبکهٔ هماهنگی، صندوق، شبکهٔ استعدادها و فوروم دورهای راهاندازی میشوند. در سال دوم مرکز ثقل به سطح منطقهای منتقل میشود: پلتفرم آموزشی و شبکهٔ حقوقی راهاندازی میشوند، آزمایشگاههای مشترک ابزارهای آزمایشی برای ارتباطات ایمن توسعه میدهند و چند سازمان در توسعهٔ سازوکارهای درونی خود پیشرفت میکنند.
۲۴. سالهای سوم و چهارم، آزمودن همبستگی و ساختن بدیلهای مشترک: در سال سوم ممکن است پروتکل همبستگی دیجیتال در رویارویی با سرکوب، مسدودسازی و حملات دیجیتال به آزمون عملی گذاشته شود، نخستین تعاونیهای دیجیتال نتایج ملموسی نشان دهند و کارزار علیه کاربرد نظامی و سرکوبگرانهٔ هوش مصنوعی گسترش یابد. در سال چهارم انتظار میرود یک زیستبوم دیجیتال مشترک که آموزش، جستوجو و ارتباطات را گرد هم میآورد شکل گیرد، نخستین نتایج مبارزهٔ حقوقی و قانونی پدیدار شود و نسخههای آزمایشی شبکههای اجتماعی و پلتفرمهای جستوجوی ترقیخواه راهاندازی شوند.
۲۵. سال پنجم و افق دگرگونی در آگاهی تودهای: سال پنجم ممکن است شاهد ارائهٔ پیشنویس اعلامیهٔ جهانی حقوق و عدالت دیجیتال، توسعهٔ مدلهای هوش مصنوعی ترقیخواه، تعاونی و متنباز زیر نظارت اجتماعی، تقویت مشارکت زنان در ساختن فناوری، و گسترش همکاری انترناسیونالیستی به عرصههای مبارزهٔ کارگری و تودهای، اقلیم و کنش ضدجنگ باشد. با این همه، ژرفترین اثر احتمالاً در دگرگونی آگاهی تودهای خواهد بود، به سوی فهم ماهیت طبقاتی فناوری و مشارکت آگاهانه در ساختن بدیلهای جمعی و دموکراتیک آن. این تصویر همچنان چشماندازی است که برای بحث گشوده است و تحقق آن به ارادهٔ جمعی و توازن نیروها بستگی دارد.
About the Author
Writer and Researcher
An independent leftist and the theorist of the concept of "the Digital Left," which he has developed for more than a quarter of a century and first presented under the name "the Electronic Left," the term in common use at the time. This approach rests on a central thesis: that the digital revolution is a structural transformation in the nature of power and the mechanisms by which it is produced, and that confronting capitalism in its digital phase requires intellectual, organizational and technical renewal in the very structure of the Left, and the building of a cross-border Digital Left International.
Coordinator of the Center for Studies and Research on Marxism and the Left, and founder and general coordinator of the Modern Discussion Foundation (Al-Hiwar Al-Mutamaddin), one of the most prominent and widely read leftist and progressive platforms in the Arab world.
Born: 1966, Aqrah, Iraq.
Political Activity
Active since the 1980s in several leftist parties and organizations, from the Iraqi Communist Party to the Communist Current Organization and the Worker-communist Party of Iraq, until 2000, he contributed to shaping visions for developing leftist work and strengthening coordination among its forces. He also worked within the ranks of the Danish Red-Green Alliance (Enhedslisten) between 2006 and 2010.
He believes that moving beyond traditional disagreements and focusing on common ground is a condition for any leftist revival, and calls for the founding of a unified, democratic, multi-platform leftist framework, with organizational mechanisms based on collective leadership and management and horizontal structure, and grounded in modern scientific and technological foundations and in the development of knowledge and rights.
Human Rights
A human rights activist, he was among the first contributors to the founding of the "Union of the Unemployed" in Iraq in 1992, and a member of the Iraqi Human Rights Association in Denmark between 1998 and 2000.
An advocate of the abolition of the death penalty, he is one of the founders of the "Right to Life" center, which campaigns against it in the Arab world. He has also worked on issues of gender equality and women's rights, and has taken part in numerous international conferences and meetings in these fields.
Books and Writings
Author of the book "The Most Prominent Intellectual and Organizational Foundations of the Electronic Left," in which he set out the beginnings of the intellectual and organizational framework of this current, from defining the place of digital space in the class struggle to the forms of organization and work it proposes to the forces of the Left.
In March 2025 he published the book "Capitalist Artificial Intelligence: Challenges for the Left and Possible Alternatives: Technology in the Service of Capital or a Tool for Liberation?", made freely available without copyright restrictions, and it has been translated into thirty-two other languages.
The book sparked a wide debate that extended to dozens of countries, and researchers and academics from the Arab world, Kurdistan, Italy, Greece, Turkey, Canada, the United States and elsewhere wrote about it, while its ideas were taken up in works published in other languages. This new book brings together his latest texts alongside that debate, with all the support and criticism it contained.
Publishing and Media
He has published dozens of intellectual and political articles and studies in leftist and progressive newspapers, magazines and websites.
His books and articles have been translated and published in dozens of languages, including Spanish, Portuguese, French, German, Italian, Greek, Turkish, Danish, Russian, Chinese, Hindi, Norwegian, Persian and others, and have appeared in leftist and progressive outlets in dozens of countries, from India and Brazil to Malaysia, Chile, Sri Lanka and South Africa. He has also contributed to translation and editing, and has written studies in his fields of specialization.
Technology and Digital Transformation
A specialist in information technology, he has contributed over more than a quarter of a century to building and supporting dozens of websites, platforms and digital applications for leftist and progressive organizations, human rights organizations and feminist organizations, with the aim of putting digital tools at the service of leftist and progressive thought.
Education and Academic Specialization
Bachelor's degree in Industrial Management from the University of Mosul (1989), and a Higher Diploma in Computer Science from Copenhagen International College (2000), in addition to numerous specialized courses in the internet, programming and information technology.
He works as an expert in developing e-government systems, and has long experience in implementing digital transformation projects in Denmark.
You can get the free Community Edition in PDF or EPUB just by sharing your name and email address with the author.
Within 60 days of purchase you can get a 100% refund on any Leanpub purchase, in two clicks.
See full terms...
We pay 80% royalties on purchases of $7.99 or more, and 80% royalties minus a 50 cent flat fee on purchases between $0.99 and $7.98. You earn $8 on a $10 sale, and $16 on a $20 sale. So, if we sell 5000 non-refunded copies of your book for $20, you'll earn $80,000.
(Yes, some authors have already earned much more than that on Leanpub.)
Learn more about writing on Leanpub
If you buy a Leanpub book, you get free updates for as long as the author updates the book! Many authors use Leanpub to publish their books in-progress, while they are writing them. All readers get free updates, regardless of when they bought the book or how much they paid (including free).
Most Leanpub books are available in PDF (for computers) and EPUB (for phones, tablets and Kindle). The formats that a book includes are shown at the top right corner of this page.
Finally, Leanpub books don't have any DRM copy-protection nonsense, so you can easily read them on any supported device.
Learn more about Leanpub's ebook formats and where to read them
You can use Leanpub to easily write, publish and sell in-progress and completed ebooks and online courses!
Leanpub is a powerful platform for serious authors, combining a simple, elegant writing and publishing workflow with a store focused on selling in-progress ebooks.
Leanpub is a magical typewriter for authors: just write in plain text, and to publish your ebook, just click a button. (Or, if you are producing your ebook your own way, you can even upload your own PDF and/or EPUB files and then publish with one click!) It really is that easy.